Boquete – Santiago

Vandaag was een rijdag, dat was ook zo voorzien en sinds onze heenweg naar Boca Chica hetzelfde was als de terugweg van vandaag, (er is geen andere weg) wisten we ook dat het een vermoeiende rit zou worden. De afstand van Boquete naar Santiago is 220 km maar we deden er bijna 5 uur over door de wegenwerken. In plaats van een nieuwe autostrade stuk per stuk aan te leggen, gooien ze hier het hele land tussen Santiago en de eerstvolgende stad David volledig open en bouwen gelijk een autostrade van meer dan 200 km. Gevolg is dat al het verkeer tegen de eigenlijk toegelaten snelheid van 30 of 40 km per uur over een tweebaansweg kruipt en je bovendien regelmatig nog staande gehouden wordt door mannetjes met Siga en Alto bordjes . Stiekem heeft Guido (waar het kon) toch 60 gereden om het een klein beetje vooruit te laten gaan.

Vanmiddag rond 2 uur kwamen we aan in Santiago, de derde grootste stad van Panama. Het is eigenlijk een stuk autostrade met aan beide kanten wat winkelcentra en enkele hotels.

Je ziet hier wel heel goed dat Panama een land in volle groei is. Niet alleen de aanleg van de autostrade is daar een teken van, maar ook de spiksplinternieuwe gigantische winkelcentra die hier zijn duiden crop. Ons hotel is ook nieuw, nog maar iets meer dan een jaar open, 't is heel modern, en het zou zo ergens in Griekenland kunnen liggen. Het heet dan ook Mykonos.

Panama kende – in tegenstelling van praktisch de hele rest van de wereld geen crisis, sterker nog, het land heeft een economische groei van 9%.

Namiddag hebben we eigenlijk ook niet meer gedaan dan enkele van die Malls te gaan bezoeken. Vlakbij ons hotel is er een dat echt supergroot is. Net zijn hier de eerste winkels geopend. Een deel staat nog leeg en in enkele winkels is men met de inrichting bezig.

Wat wel opvalt is dat kleding hier super goedkoop is. Je vind hier T-shirts voor $ 1,5 en een jeans voor $7 of $8. Een sportoutfit bloesje plus broek $6 en dit is dan niet in rommelwinkels maar in de chiquere zaak. Nadeel is dat de Panamezen een maatje kleiner zijn dan de gemiddelde Europeaan en wij hierdoor gene slag kunnen slaan in nieuwe kleding kopen.....

In de supermarkt moest Guido ook nog zijn wegentol betalen. Er is hier een heel raar systeem wat betreft tol op de autowegen. In Frankrijk of Spanje of andere landen betaal je dat aan een tolhuisje aan het begin of einde van eens stuk autoweg. In Chili is het zo dat je een machientje in je auto hebt waardoor automatisch geregistreerd wordt waar en wanneer je een stuk betaal autoweg gebruikt en dan krijg je om de zoveel tijd een factuur. Hier moet je een Panapas op voorhand kopen. Je koopt bijvoorbeeld voor $10 tol, dit bedrag staat dan automatisch op je wagen geregistreerd waardoor als je door een tolpost rijdt de slagboom automatisch omhoog gaat.....als je nog genoeg geld op je Panapas staan hebt. Nu is dat moeilijk bij te houden, wanneer je tolgeld op is (je kan dat blijkbaar nergens checken) tot je plots voor een gesloten slagboom staat..... dan komt er een mannetje naar je toegelopen en betaal je gelijk $30 en als 'm goed gezind is $10 multa (boete). Dit hebben we in het begin van onze reis al eens aan de hand gehad en het mannetje was gelukkig goed gezind en eiste maar $10, dus om te voorkomen dat we morgen weer eens zoiets tegenkomen op de autoweg rond Panama stad hebben we maar genoeg geld op onze Panapas gezet.

Zo zie je maar reizen is altijd weer nieuwe dingen tegenkomen.

Geocache meeting en koffietoer

Vandaag combineerden we onze reis met een andere hobby, namelijk geocachen. In voorbereiding op onze reis hadden we zoal eens gekeken welke geocaches we zouden kunnen doen. We stelden vast dat er hier in Panama niet erg veel geocaches waren, maar toch kwam Guido in contact met een geocacher in Boquete. Al snel groeide het idee om elkaar te ontmoeten als wij in Boquete waren, dus waarom er niet gelijk een event van maken?

Zo gezegd, zo gedaan en het mini-event vond vanmorgen plaats in Mike's place een klein café-restaurantje hier in het dorp.

Oorspronkelijk dachten we maar met ons 3 te zijn, maar en dat is nu net het leuke aan geocachen, er kwamen nog anderen op af. Iemand uit Canada, een meisje uit Rusland en haar Oekraïnse vriend. Allemaal hebben we dezelfde hobby maar we zijn allemaal met een ander doel hier. Daniel (de organisator van het event) is rentenier en komt uit Seattle, Lena en Nick (het Russisch meisje en haar vriend) waren reeds – exact vandaag – 10 maanden op reis door Amerika en waren in Panama reeds een maand gestrand omdat Nick moet wachten op zijn visum voor Costa Rica. De Canadees werkt in de houtindustrie en is daarvoor reeds meer dan 7 maanden hier. Verschillende verhalen, verschillende mensen en dat maakt reizen zo leuk....

Namiddag deden we een koffietoer onder leiding van Hans (de Host van onze cottage) Hij wist ons enorm veel te vertellen over de geschiedenis en de productie van de koffie. We hebben ook uitgebreid verschillende koffiesoorten kunnen proeven. Was ook wel best leuk.

We stellen nu ook vast dat er enorm veel expats zijn hier in Panama en dan vooral Amerikanen. Wat ze hier doen? Rentenieren denken we....Voor hun is het leven hier veel goedkoper dan in de US en toch hebben ze bijna hetzelfde comfort als bij hun. Het klimaat is dan ook nog eens aangenaam (vooral hier in Boquete) kortom ik denk dat ze leven als God in Frankrijk, maar wij zouden zo'n leven toch niet echt zien zitten. Naar het buitenland gaan wonen is één zaak, maar als je daar niks, maar dan ook niks anders te doen hebt dan rondhangen, elke dag opnieuw, denk ik dat het snel saai wordt....Kortom ik denk dat we onze oogjes wel goed open getrokken hebben en gezien hebben hoe en wat het is om je netjes opgebouwde leven in je thuisland te ruilen voor een leven als expat ergens anders ter wereld.

Dit heeft niets met onze reis op zich te maken, maar het is maar een bedenking die ik er efkes tussendoor wou bijzetten.

Vanavond zijn we voor de tweede keer gaan eten in 'The Rock' een heel goed restaurant. De obers herkenden ons al en kwamen al extra goeieavond wensen . Is wel leuk.

Morgen begint onze terugreis....spijtig genoeg. Hierover morgenavond meer.

Dag trip door Boquette en Bocas regio en bezoek aan de Ngöbe Indianen

6 oktober

Om zoveel mogelijk te zien van de regio hadden we een dagtocht geboekt met Hans de host van de cottage waar we 3 dagen verblijven.

Hij en zijn vrouw Terry zijn Nederlanders die hier reeds gedurende 18 jaar een lodge runnen. Hij kent de regio van binnen en van buiten en zodoende was dit de beste optie.

We vertrokken vanmorgen om 8 uur, het regende een beetje maar dat is niet erg. We zouden verschillende microklimaten doorkruisen en ergens op onze tocht zouden we sowieso regen krijgen vertelde Hans ons. Nog maar net vertrokken reden we al op onverharde wegen. Een weg was eigenlijk privé eigendom van de elektriciteitscentrale hier, maar er stond niet dat het verboden terrein was, dus reden we hier over door een wondermooi groen landschap en langs het meer waar het water voor de centrale verzamelde.

Iets verderop – we waren intussen weer op een normale berijdbare weg gekomen – kruiste ons een soort 'wild' dat we eigenlijk liever niet tegenkwamen, maar dat toch wel spannend was om te zien : een tarantula. 

Gigantisch zo'n beest. We reden door het nevelwoud en het regenwoud. We zagen hoe de diversiteit van de plantengroei veranderde. Hogerop waren het struiken met harde bladeren, iets lager was er weelderigere groei met allerlei soorten planten. El Diablo is de plek met het slechtste weer op aarde (volgens Hans) Het waait er altijd en het is er zo goed als nooit zonnig. De wind kan hier gemakkelijk een vrachtwagen omver blazen. Het was er ook guur ook. Het speciale aan deze plek is dat het de Continental Divide is. Dit is een breuklijn die dwars door het gehele Amerikaanse continent (van Noord naar Zuid) loopt en die er voor zorgt dat het water aan de ene kant naar de Caraïbische zee vloeit en aan de andere kant naar de Pacific.

We reden verder door het zeer landelijke deel van Panama, een deel dat we op ons eigen nooit gezien zouden hebben. We reden langs het dorpje Paja de Sombrero een zeer vruchtbaar en welvarend dorpje, we dronken koffie aan de oever van een rivier....

In dit gebied wonen ook nog enkele Indianen stammen. De regio's waar zij wonen heten Comarca. Hier gelden hun wetten en hun regels, de Panamese staat heeft hier weinig te zeggen. De regio is in volle ontwikkeling, dat wil zeggen er komen overal scholen en gezondheidsposten die met behulp van het Peace Corps (dit is een Amerikaanse vrijwilligersorganisatie ) opgericht worden. Deze organisatie begeleid de inboorlingen ook in hoe ze meer kunnen maken van hun dorp, hoe ze met geld moeten omgaan enz...

We bezochten zo'n Ngöbe dorp waar ze vooral leven van de Cacao.

We mochten proeven van de verse cacaoboon. Zo één cacaoboon bevat vele cacaozaadjes die dan gebrand worden en daarna gemalen. Een vers cacao zaadje smaakt eigenlijk zoals een lychee, het is ook een zwarte pit met wit vlezig vruchtvlees eromheen.

 

We zagen hoe chocolade gemaakt wordt van grote Cacao noot tot boon tot gemalen cacao en volgend stadium ruwe chocolade. Deze is puur puur 100% Zo wordt die verkocht aan onder andere Zwitserland waar er dan door toevoeging van cacaoboter en suiker de voor ons eetbare chocolade van gemaakt wordt. De ruwe chocolade (dit is dus de gamalen boon) smaakt naar chocolade maar is heel bitter.

Op de terugweg naar Boquette zijn we nog een lekkere koffie gaan drinken in een klein koffiehuisje langs de weg. Het was een lange, leerrijke en interessante dag. We waren pas na 5 uur terug aan de cottage.

Boca Chica – Boquette

5 oktober

Leaving Paradise! Boca Chica was héél mooi en aangenaam om te zijn, maar ja aan alles komt een eind op naar andere leuke dingen...

Onze reis zetten we verder door vandaag naar Boquette te rijden. Niet zo heel ver van Boca Chica maar toch praktisch de andere kant van het land.

2 uurtjes rijden en deze keer met een heel goede wegbeschrijving die we kregen van de hotelhost in Boca Chica en die ons via een alternatieve weg naar Boquette bracht en zodoende moesten we niet door of langs David de tweede grootste stad van Panama waar omheen een kluwen van wegen leiden waar we anders gegarandeerd weer eens verloren zouden gereden zijn....

We logeren hier bij een Nederlands koppel in een cottage midden in de jungle (alweer) De cottage ligt zo'n 200 meter het regenwoud in op een heuvel en we kijken uit op het middendeel van de bomen, dus de oerwoudbodem is een stuk onder ons en de boomtoppen een stuk boven ons. Ons terrasje is supermooi gelegen. Tot nu toe hebben we nog alleen maar hummingbirds (kolibries) gezien, we hopen morgen ook nog wat andere dieren te zien.

Na aankomst zijn we eerst het stadje geen verkennen. Boquette is niet echt groot maar de omgeving is mooi, er zijn hier overal bloemen en wat vooral aangenaam is, is de temperatuur. Vandaag was het 25-26° en het was niet vochtig. Wat een verademing na wat we de afgelopen dagen hadden!

's avonds koelt het hier af. De Panamesen vinden dan dat het tijd wordt om een vest of trui aan te doen, voor ons is 23° nog best aangenaam.

Op culinair vlak stelt Panama niet echt veel voor, er is geen echte specifieke Panamese keuken en een goed degelijk restaurant is moeilijk te vinden. In Boquette zijn veel restaurants (had men ons gezegd) klopt ook wel, maar vooral low-budget en fastfood. Vanavond hebben we wel een leuk plekje gevonden 'The Rock', een supercool restaurant waar life Jazz muziek werd gespeeld en een jonge Jazz zangeres haar ding deed. Best aangenaam en lekker eten dat niet duur was voor de omgeving.

Walvissentocht rond Boca Chica en tropische eilanden

Het deel van Panama waar we nu zijn bestaat eigenlijk uit verschillende kleine eilandjes, het ene al mooier dan het andere maar de meesten hebben mooie tropische stranden en zijn onbewoond. Een groot deel van de eilanden is bezit van de staat, enkele zijn privé bezit en er zijn er maar enkele die toegankelijk zijn voor toeristen.

Wij combineerden vandaag een walvissentocht met het bezoek aan 2 van deze tropische eilanden.

Of we walvissen gingen zien, was af te wachten. Het is het einde van het walvissenseizoen en men kon ons niet garanderen of we er gingen zien. Dat weten we eigenlijk ook wel, het is geen dierentuin, het is de natuur en 't is altijd afwachten.....

We waren nog maar net vertrokken of er tuimelden al enkele dolfijnen voor onze boot rond. Van korte duur spijtig genoeg, ze verdwenen weer even snel als ze gekomen waren.

Iets verderop hadden we al meer geluk, walvissen, van heel dichtbij. We zagen ze statig door het water glijden. We hoorden hun adem, hun gezucht en gekreun. Heel indrukwekkend om zo dichtbij deze reuzen te zijn.

Tussenpauze op een eilandje. Héél mooi! Wit strand, groen water en palmbomen. Wat moet je nog meer? We voelden ons zo in een aflevering van Robinson. Enige nadeel was dat onze boot niet direct aan het strand kon aanleggen en we dus in het water moesten springen en zo naar het strand gaan. Hierdoor konden we ook best onze camera of zelfs een handdoek niet meenemen, dat zou al nat geweest zijn voor we goed en wel uitgestapt waren.

Wie wilde snorkelen kon dit, of zwemmen of luieren op het strand....

Vervolg van de tocht, een ander deel van de wateren waar ook walvissen te spotten waren. Hier zagen we er nog enkele, maar iets minder dichtbij. Wel hebben we er ene omhoog zien springen wat ook weer zeer indrukwekkend was.

Tweede eilandje om te bezoeken. Nog mooier dan het eerste en het voordeel hier was dat het water veel rustiger was. Bij het eerste eilandje was er veel onderstroming, hier was het water kalm.

Zo werd het weer tijd om terug naar ons hotel te varen, daar hebben we eerst een hapje gegeten en daarna zijn we met de watertaxi (alle vervoer gebeurt hier met de watertaxi) naar het tegenoverliggende eiland Boca Brava gevaren. Daar hebben we een wandeling gedaan naar de aapjes die op het eiland wonen. Maar ook hier weer hetzelfde verhaal, het is geen dierentuin, het is de wildernis.
We hebben de apen wel gehoord maar niet gezien....

Als beloning echter mochten we van ons inkomgeld bij terugkomst een drankje nuttigen aan de start van de wandeling. Wij kozen voor een lekkere Pina Colada!

El Valle – Boca Chica

Na het ontbijt zijn we vertrokken vanuit El Valle naar Boca Chica. Dit zou de langste rijdag van de reis worden, dat wisten we op voorhand. 350Km maar bijna volledig langs de Panamericana, dus dat zou wel vooruit gaan....dachten we.....

Alles ging goed tot net voorbij Santiago, toen waren we zo'n 120 km onderweg. Op de kaart zagen we wel dat hier de autostrade smaller zou worden, ipv 2 rijvakken in elke richting, 1 rijvak in elke richting.

Maar het kwam veel erger, er waren wegenwerken! De autostrade wordt verbreed en daardoor moest het verkeer inderdaad 1 rijvak heen en 1 terug, maar dit tegen een toegelaten snelheid van 40 km per uur. En dit tot aan de afslag naar Boca Chica 200km verder! Af en toe heeft Guido wat vals gespeeld en toch stiekem 60 gereden en daardoor hebben we over dit stuk 4 uur gedaan! Dit was dus echt niet leuk. Echt overdreven druk was het verkeer niet, maar 40 per uur is echt traag. Alle wegsignalisatie was ook weg, geen enkele aanduiding zelfs niet van dorpjes, of afslagen, niks, het was dus extra goed opletten of we onze afslag niet misten....Gevolg was dat we pas om 4 uur deze namiddag in ons hotel hier aankwamen (we waren al weg van 9 uur vanmorgen)

Veel hebben we dus ook niet meer gedaan vandaag. Een cocktailtje gedronken met uitzicht op zee en vanavond lekker gegeten in het restaurant hier.

Het is wel een heel mooi gelegen hotel, heel modern, vlakbij zee en het wordt uitgebaat door een Belg uit Roeselare.

El Valle de Anton

Vandaag hadden we een heel drukke dag alleen al met het bezoeken van alle belangrijke dingen hier in dit kleine stadje.

We begonnen vanmorgen met een bezoek aan El Nispero. Oorspronkelijk was het een plantentuin maar in de loop der tijd is het uitgegroeid tot een mini zoo met vooral dieren die in Panama leven. 

 Er is ook een gebouw waar de Rana Dorada – het symbool van Panama – te zien is, deze gouden kikker is met uitsterven bedreigd net als vele andere gifkikkersoorten hier in Panama maar ook in de aangrenzende landen. Er is blijkbaar een soort schimmel die deze diertjes aantast, deze schimmel verspreidt zich over meerdere landen van Midden en Zuid Amerika en tot nu toe is er nog geen reddingsmiddel gevonden.

Vervolgens gingen we naar de Choro El Macho waterval. Prachtig gelegen midden in een stuk regenwoud. Via verschillende hangbruggen kwamen we tot bij de waterval en iets verderop was er ook een natuurlijk zwembad met water van de waterval.

La Piedra Pintada is een indrukwekkend grote rots met rotstekeningen. Het is niet echt duidelijk uit welke tijd deze tekening stammen en wat ze voorstellen, maar 't was echt wel een bezoekje waard. Heel het pad hebben we niet afgelopen, want dit was een heel zware wandeling van 2 uur, maar het belangrijkste deel hebben we wel gedaan.

Namiddag zijn we naar de warmwater bronnen geweest. Zoals ik gisteren al vertelde ligt El Valle op de bodem van een uitgedoofde vulkaan en deze termische baden zijn nog een rest van de vulkanische aktiviteit.

We moesten stilaan gaan haasten want de dag was al goed opgeschoten.

Nog een bezoek aan de vlindertuin en een orchideeën kwekerij, waar ook vele andere mooie bloemen en planten te bewonderen waren.

In het centrum van het stadje stond er een wegwijzer Altos de Maria 7,5 km, wat zou daar te zien zijn? Wij dus toch ook nog daar naartoe gereden als afsluiter van de dag. Nou ja naartoe gereden is veel gezegd, we zijn op minder dan 1 km van ons eindpunt moeten terug keren omdat de weg te steil was. Onze wagen geraakte niet eens meer aan de 20 per uur in het naar boven kruipen, toen het laatste stuk nog steiler werd.....We reden dus naar de rand van de vulkaan. Het was in alle geval de moeite tot waar we gereden zijn, prachtig groen landschap met hier en daar een huis tegen de helling.

Vanavond na het eten nog wat zitten praten met de Hosts van deze bed & breakfast. Lionel is eigenlijk Amerikaan maar geboren in Panama, dus heeft hij de Panamese nationaliteit en Monica zijn vrouw is Ecuadoriaanse. Deze B & B was hun buitenverblijf. Toen Lionel 15 jaar geleden op pensioen ging en de kinderen uit het huis waren, hebben ze van hun buitenverblijf een B&B gemaakt. 't Was een leuke praatavond, zo leer je nog eens iets over Panama en het leven hier en zo merkten we ook dat zelf de Panamezen verkeerd rijden in hun eigen land omdat er geen of te weinig wegaanduidingen zijn.